چرا بازدید از مدارس خارج از کشور؟

یادگیری مانند تنفس است. نمی توان گفت به اندازه کافی نفس کشیده ام و می خواهم از تنفس دست برداریم. یادگیری مادام العمر “LIFE-LONG LEARNING” دیر زمانی است که به یکی از شعارهای اصلی یونسکو به عنوان هدف تبدیل شده است. این شعار به توسعه یادگیری و بسط آن از یادگیری آموزشگاهی به یادگیری در بستر زندگی و در گستره آن اشاره دارد.

همانگونه که یادگیری به زعم متخصصین عصر امروز از محدوده مدرسه و کلاس خارج شده، اشکال یادگیری نیز دچار تحول شده است. یادگیری در ضمن کار که با عبارات متعددی مانند IN HOUSE TRAINING یاIN SITE LEARNING شناخته می شود یکی از موثرترین راهکارهای یادگیری بزرگسالان شناخته شده است.

دیرزمانیست که روشهایی مانند دوره های آموزشی و COURSE های یادگیری و حتی کارگاههای آموزشی از نظر تاثیر و بازده رده های نخست را از دست داده اند و روشهای فوق الذکر و یا سیستم های COACHING و MENTORING  جایگزین آنها شده است.

در این میان نیازی روز افزون در بین مدیران و در میان آموزشگران برای یادگیری درحال رشد و بروز است. این نیاز به این دلیل بسیار نمایان شده است که سیستم آموزشی ایران دهه های زیادی را در رکود و انزوا بسر برده است. یکی از رسالت های انقلاب خودکفایی و تکیه بر توانایی ها و فرهنگ بومی بوده است این رسالت درعین اینکه نوید برآمدن یک نظام ملی با ریشه های فرهنگی ایرانی – اسلامی داشت ، در ذات خود خطر خودفریبی را نیز آبستن بود. هنگامی که قرن ۲۰ ام آخرین فروغ های خود را به شعله های برآمده از سرعت تغییرات قرن ۲۱ ام می سپرد، نظام آموزشی ما با وجود رشد سریع علم و تغییر مناسبات جهانی تحملی چنین پیله وری را نداشت.

نتیجه این فرآیند دور ماندن از تحولات نظام های آموزشی بود. چندی است که تلاشی جدید از دو جهت برای کم کردن این فاصله شروع شده است.

یک تلاش از سوی حاکمیت برای تدوین یک سند محکم برای تحول بنیادی است و تلاش دیگر از سوی بدنه نظام آموزشی برای یادگیری از تجربیات جهانی است. در این تلاش نیاز بود که مرزهای فکری و جغرافیایی درنوردیده شود. در میان پیشنهادات و شیوه هایی که برای دست یابی به تجربیات جهانی شده است، بازدید از مدارس دنیا جایگاه ویژه ای دارد. اگر چه جلسات، سمینارها و کنفرانس ها و یا تبادل اطلاعات با روشهای تکنولوژیکی مختلف ممکن است کمک کننده باشد ولی به دلایلی از نزدیک دیدن آموزش و آموزشگاهها می تواند کماکان در جایگاه اول بازده ای قرار گیرد. اگرچه برای رسیدن به این بازده باید مهارت یادگرفتن از راه بازدید را آموخت.

 

 

از جمله دلایل عبارت است از:

  • روش بازدید از آنچه که مربی و مدیر باید خود انجام دهد درواقع از روشهای اجرای شیوه های جدید و مدرن آموزش حرفه ای است. این روش که در فارسی شاید معادل استاد شاگردی است می باشد.
  • شنیدن کی بود مانند دیدن! اگر از یک تابلوی نقاشی کتابی نوشته شود هرگز نمی تواند جایگزین چند دقیقه دیدن آن اثر شود.
  • در توصیف یک شیوه معمولا به پاره های مجزای نظام آموزشی اشاره می شود. نظام آموزش یک موجود زنده است. یک کل الزاما مساوی با اجرایش نیست. با توصیف یک نظام هرگز نمی توان به درک کل رسید.
  • هر مدرسه و نظام آموزشی ریشه های قوی در فرهنگ آن محیط دارد. حضور در یک کشور و نفس کشیدن در فضای فرهنگی آن به درک عمیق تر نظام آموزشی کمک میکند.
  • هیچ سخنرانی و کتابی و حتی فیلم و عکسی جایگزین مشاهده و تعامل مستقیم با یادگیرندگان و مربیان یک مدرسه و یک نظام آموزشی نخواهد شد.

تجربیات متعدد نشان داده است که ده ها توصیف و نمایش و مقاله از یک سبک آموزشی برای مربیان هیچ تاثیری در رفتار و عمل آنها نداشته است. اما تنها چندروز حضور در یک مدرسه و تنفس در فضای واقعی کلاس درس و تعامل با مربیان و یادگیرندگان توانسته است تاثیرات محسوس و عملی  در روش کار مربی بگذارد.

البته گاهی دیده شده که بازدیدها ی زیاد و هزینه ی گزافی برای باززدید انجام شده ولی از آنجا که آمادگی تغییر وجود نداشته و یا در مورد خود و دیگران تصمیم نهایی و غیرقابل مذاکره بهره ای از آن گرفته نشده است.

اگر مثبت اندیش، یادگیرنده، اهل تفکر و تحلیل و منعطف باشیم ، هیچ بازدیدی بدون میوه نخواهد بود. حتی اگر این میوه پی بردن به روش هایی باشد که نباید برای بهبود روش خود تجویز کنیم.میزان استفاده از بازدیدها بستگی مستقیم نحوه نگرش بازدید کننده دارد.

چه سوالاتی بپرسیم و به چه نکاتی توجه کنیم؟

  • شیوه گزینش دانش آموز.
  • نحوه برخورد با دانش آموزانی که در بدو ورود به مدرسه در یک یا چند موضوع نسبت به دیگران ضعف دارند.
  • آیا وسط سال دانش آموز میگیرند؟
  • مدیر وظیفه اصلی خود را چه می داند.
  • تقسیم بندی دروس چگونه است(طبقه بندی اصلی)
  • چه دپارتمانهایی در مدرسه فعال است.
  • طراحی آموزش قبل از اجرا چگونه انجام می شود.
  • در هر مقطع بیشترین ساعات آموزش به چه موضوعاتی اختصاص داده می شود.
  • انتظاری که از خروجی هر مقطع دارند چیست؟
  • روابط شاگردان و معلم چگونه است؟
  • برای معلم چه ویژگی در انتخاب قائل هستند؟
  • آیا اعتقادات و ارزشهای معلم برایشان مهم است؟
  • آیا در مدارس در مورد سیاست و مسایل روز بحث می شود؟ چگونه و چه بخشی از سیاست بحث می شود؟
  • امکانات کلاسها چیست و چرا؟
  • کتاب درسی با چه تعریفی در مدرسه هست و چه نقشی دارد؟
  • ارتباط مدیر با سازمانهای آموزش و پرورش چگونه است؟ چه گونه تعریف شده است؟
  • مشکلات رفتاری بچه ها در چه حوزه هایی است؟
  • مسئولیت مشکلات رفتاری شاگردان با کیست؟
  • ساعات کار مدرسه چیست؟
  • بخش خصوصی چقدر فعال است؟
  • انتظارات اولیا عمدتا از مدرسه چیست؟
  • مهمترین چالش های آموزشی که در مدارس امروز کشور مطرح است چیست؟
  • اولیاء چه نقشی در فعالیتهای مدرسه ودر تصمیمهای مدرسه دارند؟
  • ارتباط مدرسه با جامعه محلی چگونه است؟
  • حداقل شرایط استخدام مربی و معلم در هر مقطع چیست؟
  • نشست های مدیر و معلمین و معاونان چیست؟چه هدفی را دنیال میکند؟
  • دین چه جایگاهی در آموزش مدرسه ای دارد؟
  • IT چه نقشی در آموزش ایفا می کند؟
  • چه حیطه های جدیدی در برنامه درسی اخیرا اضافه شده یا تغییر کرده است؟
  • مدارس خصوصی چه کسری از مدارس کشور هستند؟ آیا سود آور هستند؟
  • رتبه علمی کشور چقدر است؟ با چه شاخصی؟
  • تربیت معلم کجا و با چه روشی صورت می پذیرد و متولی آن کیست؟
  • مدارس زیر نظر چه نهادی هستند؟ آیا شهرداری نقشی در مدارس دارد؟
  • قوانین انضباطی مهم مدرسه چیست؟
  • مسابقات مهمی که در مدرسه برگزارمی شود چیست؟
  • مراسم های مهمی که در مدرسه اجرا می شود چیست و شاگردان چه نقشی در آنها دارند؟
  • مدیر توسط چه کسی و یا چه نهادی و با چه فرایندی انتخاب می شود؟
  • آیا مردودی وجود دارد؟
  • شیوه ی ارزشیابی تحصیل چیست؟
  • آیا بچه ها اخراج می شوند؟
  • ارزشیابی از معلمین و سازمان چگونه صورت می گیرد؟
برچسب ها